Không hiểu biết pháp luật có phải là trở ngại khách quan?
Ngày 21/9/2017 Tòa án nhân TP. Hồ Chí Minh đưa ra xét xử phúc thẩm vụ án công dân kiện Quyết định hành chính của Chủ tịch UBND phường 7, quận Bình Thạnh.
 
Hết thời hiệu khiếu nại vẫn thụ lý giải quyết
 
Hồ sơ vụ án thể hiện, trong quá trình giải quyết khiếu nại cho bà Phạm Thị Thu Hà, Chủ tịch UBND phường 7 đã liên tiếp ban hành nhiều Quyết định mà theo bà Hồng Loan (trú ở Nơ Trang Long, Phường 7, quận Bình Thạnh) là đã ảnh hưởng trực tiếp đến gia đình bà Hồng Loan.
 
Câu chuyện bắt đầu từ năm 2009 khi UBND phường 7 có văn bản chấp thuận cho bà Hồng Loan dựng cổng rào tạm tại hẻm cụt của gia đình nhằm đảm an ninh trật tự. Trước khi bà Loan được chính quyền ưng thuận cho phép dựng cổng, đơn xin dựng cổng rào của bà Loan cũng được cả khu phố đồng ý trong đó có gia đình bà Phạm Thị Thu Hà.
 
Suốt hơn 5 năm từ năm 2009 đến đầu 2014, bà Hà mặc dù biết rõ UBND phường 7 cho phép bà Loan dựng cổng rào nhưng không hề có đơn khiếu nại về hành vi hành chính này.
 
Điều đáng nói, mặc dù biết rõ khiếu nại của bà Phạm Thị Thu Hà là hết thời hiệu. Thế nhưng, tháng 6 năm 2014, Chủ tịch UBND phường 7 – lúc đó là bà Huyền Tôn Nữ Tuyết Hoa đã bất ngờ thụ lý giải quyết đơn khiếu nại hành chính của công dân Phạm Thị Thu Hà, đồng thời liên tiếp ban hành nhiều Quyết định xâm phạm trực tiếp đến quyền và lợi ích chính đáng, cũng như danh dự gia đình bà Hồng Loan.
 
Không hiểu biết pháp luật là trở ngại khách quan?
 
Tại phiên tòa sơ thẩm hồi tháng 5/2017 Hội đồng xét xử TAND quận Bình Thạnh khẳng định: Thời hiệu khiếu nại được quy định tại Điều 9 Luật khiếu nại 2011 là 90 ngày kể từ ngày công dân nhận được Quyết định hành chính hoặc biết được Quyết định hành chính, hành vi hành chính.
 
Cũng tại phiên tòa sơ thẩm bà Phạm Thị Thu Hà đã thừa nhận lý do mãi 5 năm sau mới thực hiện quyền khiếu nại là bởi bà Hà không hiểu biết pháp luật. Từ đó Hội đồng xét xử cho rằng: “Việc không hiểu biết của bà Hà…được xem là trở ngại khách quan”, nên khoảng thời gian 5 năm đó không tính vào thời hiệu khiếu nại.
 
 
Trụ sở Viện kiểm sát nhân dân TP. Hồ Chí Minh
 
Tại phiên tòa phúc thẩm ngày 21/9/2017 đại diện Viện kiểm sát nhân TP. Hồ Chí Minh tiếp tục tái khẳng định: Việc không hiểu biết pháp luật của bà Hà là trở ngại khách quan dẫn đến công dân không thể thực hiện được quyền khiếu nại. Do đó, việc khiếu nại vẫn đúng quy định pháp luật.
 
Trong khi đó, luật sư Giang Văn Quyết, Đoàn luật sư TP. Hà Nội, người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho bà Hồng Loan đã thẳng thắn bày tỏ quan điểm: Nhận định của Tòa án cấp sơ thẩm, của đại diện Viện kiểm sát cấp phúc thẩm là hoàn toàn đi ngược với những giài thích, hướng dẫn về việc xác định thế nào là trở ngại khách quan trong Bộ luật dân sự nói chung và Luật tố tụng hành chính, Luật khiếu nại nói riêng.
 
“Trở ngại khách quan là những hoàn cảnh khách quan như thiên tai, địch họa, nhu cầu chiến đấu, ốm đau bệnh tật...dẫn đến không thể thực hiện quyền khiếu nại. Việc bà Hà không hiểu biết pháp luật là lỗi của bà Hà chứ không phải là hoàn cảnh khách quan bên ngoài tác động vào”, luật sư Giang Văn Quyết nói.
 
Cuối phiên tòa phúc thẩm ngày 21/9/2017, nhận định vụ án có tính chất phức tạp nên Hội đồng xét xử đã quyết định nghị án kéo dài. Rất nhiều người tham dự ra về, trên khuôn mặt không khỏi ngỡ ngàng, băn khoăn về cách xác định trở ngại khách quan của phía đại diện Viện kiểm sát.
 

“Trở ngại khách quan được hiểu là: Những trở ngại do hoàn cảnh khách quan tác động làm cho người có quyền, nghĩa vụ không thể biết về việc quyền, lợi ích hợp pháp của mình bị xâm phạm hoặc không thể thực hiện được quyền hoặc nghĩa vụ của mình.

Trở ngại khách quan chính là những tình huống, hoàn cảnh khách quan, không do con người mong muốn. 

Một người không thể viện dẫn lý do mình không hiểu biết pháp luật để biện minh cho việc không làm một việc hoặc đã thực hiện một hành vi. Nếu công dân nào cũng viện dẫn lý do không hiểu biết pháp luật thì mọi quy định về thời hiệu sẽ không còn ý nghĩa gì nữa”

Luật gia Nguyễn Thị Hằng, Chi hội luật gia Đô Đông.

Băng Tâm
Theo TCĐNA

Mời quý độc giả gửi ý kiến bình luận, phản hồi về vấn đề này.
Bài viết đóng góp, cộng tác cho Seatimes vui lòng gửi về địa chỉ
Email: toasoanseatime@gmail.com | Hotline: 0901 777 207

Liên kết hữu ích